سپتامبر 5, 2026
0
0
ملاتونین یکی از شناخته شده ترین مکمل هایی است که برای بهبود خواب، کاهش مشکلات ناشی از جت لگ و گاهی مقابله با بی خوابی استفاده می شود. از آنجا که این ماده به طور طبیعی در بدن تولید می شود، بسیاری از افراد تصور می کنند مصرف مکمل ملاتونین نیز کاملا بی خطر است.
اما نتایج یک مطالعه مقدماتی که در نشست علمی سال 2025 انجمن قلب آمریکا ارائه شد، توجه پژوهشگران را به یک موضوع مهم جلب کرده است: ارتباط میان مصرف طولانی مدت ملاتونین و افزایش خطر نارسایی قلبی در افراد مبتلا به بی خوابی مزمن.
البته این یافته به معنی اثبات شدن خطرناک بودن ملاتونین یا ثابت شدن رابطه علت و معلولی نیست. مطالعه از نوع مشاهده ای بوده و محدودیت هایی دارد. با این حال، نتایج آن نشان می دهد که درباره مصرف طولانی مدت این مکمل، به ویژه بدون نظارت پزشک، هنوز پرسش های مهمی وجود دارد.
ملاتونین یک هورمون طبیعی است که عمدتا توسط غده صنوبری در مغز تولید می شود و در تنظیم ساعت زیستی بدن و چرخه خواب و بیداری نقش دارد. با تاریک شدن محیط، سطح ملاتونین معمولا افزایش پیدا می کند و در طول روز کاهش می یابد.
مکمل های ملاتونین نیز از نظر ساختار شیمیایی مشابه هورمونی هستند که بدن تولید می کند. با این حال، طبیعی بودن یک ماده لزوما به معنی بی خطر بودن مصرف مداوم و طولانی مدت آن نیست.
ملاتونین در شرایط مختلفی مورد استفاده قرار می گیرد، از جمله:
با این حال، شواهد موجود درباره تاثیر ملاتونین بر بی خوابی مزمن محدود است. مرکز ملی سلامت مکمل و یکپارچه آمریکا نیز اشاره می کند که برخی راهنماهای بالینی، ملاتونین را به عنوان درمان روتین بی خوابی مزمن توصیه نکرده اند.
هدف پژوهشگران این بود که بررسی کنند آیا میان مصرف طولانی مدت ملاتونین و پیامدهای قلبی در افراد مبتلا به بی خوابی مزمن ارتباطی وجود دارد یا خیر.
برای این کار از داده های شبکه پژوهشی TriNetX و سوابق الکترونیکی پزشکی استفاده شد. پژوهشگران بزرگسالانی را بررسی کردند که سابقه بی خوابی مزمن داشتند و سپس افرادی را که مصرف ملاتونین در سوابق پزشکی آنها ثبت شده بود، با افراد مشابهی که سابقه ثبت شده مصرف ملاتونین نداشتند مقایسه کردند.
در این پژوهش، مصرف طولانی مدت به معنای ثبت مصرف ملاتونین برای حداقل یک سال در سوابق پزشکی بود. افرادی که پیش از شروع بررسی نارسایی قلبی داشتند یا داروهای خواب آور دیگری دریافت کرده بودند، از تحلیل اصلی کنار گذاشته شدند.
نتایج مطالعه تفاوت قابل توجهی میان دو گروه نشان داد. با این حال، باید توجه کرد که این اعداد نشان دهنده ارتباط آماری هستند و نه اثبات اینکه ملاتونین مستقیما باعث این پیامدها شده است.
در میان افراد مبتلا به بی خوابی مزمن:
در حال حاضر نمی توان چنین نتیجه ای گرفت.
این پژوهش یک مطالعه مشاهده ای مبتنی بر سوابق پزشکی بوده است. در چنین مطالعاتی پژوهشگران می توانند ارتباط میان دو عامل را پیدا کنند، اما نمی توانند با اطمینان بگویند که یکی مستقیما باعث دیگری شده است.
برای مثال، افراد مبتلا به بی خوابی مزمن ممکن است از نظر سلامت عمومی با افرادی که خواب طبیعی دارند متفاوت باشند. شدت بی خوابی، اضطراب، افسردگی، بیماری های زمینه ای، سبک زندگی و عوامل دیگری نیز می توانند هم بر انتخاب ملاتونین و هم بر سلامت قلب تاثیر بگذارند.
بنابراین ممکن است بخشی از افزایش خطر مشاهده شده مربوط به خود بی خوابی یا عوامل همراه با آن باشد، نه لزوما مصرف ملاتونین.
انجمن قلب آمریکا نیز تاکید کرده است که این مطالعه مقدماتی است و برای مشخص شدن رابطه علت و معلولی به پژوهش های بیشتری نیاز است.
ایمنی کوتاه مدت ملاتونین برای بیشتر افراد نسبتا مناسب به نظر می رسد، اما درباره مصرف طولانی مدت هنوز اطلاعات کافی وجود ندارد.
مرکز ملی سلامت مکمل و یکپارچه آمریکا اعلام کرده است که شواهد موجود برای تعیین ایمنی بلندمدت مکمل ملاتونین کافی نیست. عوارض کوتاه مدت گزارش شده معمولا خفیف هستند و می توانند شامل خواب آلودگی، سردرد، سرگیجه و تهوع باشند.
موضوع دیگری که باید در نظر گرفت، کیفیت مکمل ها است. در آمریکا، ملاتونین در گروه مکمل های غذایی قرار می گیرد و مانند داروهای نسخه ای تحت همان سطح از نظارت قرار ندارد. برخی بررسی ها نیز نشان داده اند که مقدار ملاتونین موجود در بعضی محصولات می تواند با مقدار درج شده روی برچسب تفاوت داشته باشد.
نتایج این مطالعه به معنی آن نیست که تمام افرادی که ملاتونین مصرف می کنند باید فورا مصرف آن را قطع کنند. چنین تصمیمی باید با توجه به شرایط فرد، علت بی خوابی، داروهای همزمان و بیماری های زمینه ای گرفته شود.
اگر مشکل خواب برای مدت طولانی ادامه دارد، بهتر است ابتدا علت آن بررسی شود. بی خوابی مزمن ممکن است با مشکلات روانی، اختلالات خواب، مصرف بعضی داروها، بیماری های جسمی یا عادت های نامناسب خواب ارتباط داشته باشد.
برای بی خوابی مزمن، درمان شناختی رفتاری برای بی خوابی یا CBT-I یکی از درمان های اصلی و مبتنی بر شواهد محسوب می شود و می تواند بدون وابستگی به مصرف طولانی مدت مکمل ها به بهبود خواب کمک کند.
مطالعه سال 2025 انجمن قلب آمریکا یک ارتباط قابل توجه میان مصرف طولانی مدت ملاتونین و افزایش خطر نارسایی قلبی، بستری شدن به دلیل نارسایی قلبی و مرگ به هر علت را در افراد مبتلا به بی خوابی مزمن نشان داد. با این حال، این مطالعه ثابت نکرده است که ملاتونین مستقیما باعث نارسایی قلبی می شود.
در حال حاضر، مهم ترین نکته این است که ملاتونین را صرفا به دلیل طبیعی بودن، ماده ای کاملا بی خطر در نظر نگیریم. شواهد درباره مصرف کوتاه مدت آن نسبتا اطمینان بخش تر است، اما ایمنی مصرف طولانی مدت هنوز به طور کامل مشخص نشده است.
بنابراین اگر فردی برای ماه ها یا سال ها از ملاتونین استفاده می کند، به ویژه اگر بیماری قلبی یا بیماری زمینه ای دیگری دارد یا داروهای مختلف مصرف می کند، بهتر است درباره ادامه مصرف با پزشک یا متخصص مربوطه مشورت کند.
اولین دیدگاه را شما بنویسید