داشتن گوشی هوشمند از ۱۲ سالگی با افزایش ۴۹ درصدی علائم اختلالات خوردن مرتبط است

دسترسی زودهنگام به گوشی هوشمند ممکن است پیامدهایی فراتر از افزایش زمان استفاده از صفحه نمایش داشته باشد. یک پژوهش جدید نشان می دهد نوجوانانی که از ۱۲ سالگی گوشی شخصی دارند، در سال های بعد بیشتر علائم مرتبط با اختلالات خوردن، پرخوری افراطی و نارضایتی از وزن بدن خود را گزارش می کنند. پژوهشگران احتمال می دهند مواجهه با شبکه های اجتماعی و تصاویر غیرواقعی از بدن در این ارتباط نقش داشته باشد.

پژوهش درباره گوشی هوشمند و اختلالات خوردن چه می گوید؟

پژوهشگران دانشگاه کالیفرنیا در سان فرانسیسکو (UCSF)، با بررسی اطلاعات سلامت نزدیک به ۹ هزار نوجوان آمریکایی، ارتباط میان داشتن گوشی هوشمند در ۱۲ سالگی و بروز علائم اختلالات خوردن را بررسی کردند. نتایج نشان داد که دسترسی به گوشی در این سن با افزایش احتمال گزارش چنین علائمی همراه است.

بر اساس یافته های پژوهش، نوجوانانی که در ۱۲ سالگی گوشی هوشمند داشتند، در مقایسه با همسالان بدون گوشی، بیشتر نشانه های مرتبط با مشکلات خوردن را گزارش کردند. از جمله نتایج قابل توجه این مطالعه می توان به موارد زیر اشاره کرد:

• احتمال گزارش علائم اختلالات خوردن در ۱۲ سالگی حدود ۳۶ درصد بیشتر بود.
• شیوع علائم پرخوری افراطی در این گروه ۶۱ درصد بیشتر گزارش شد.
• تا ۱۴ سالگی، احتمال گزارش دست کم یک علامت اختلال خوردن در نوجوانانی که از ۱۲ سالگی گوشی داشتند، ۴۹ درصد بیشتر بود.
• احتمال قضاوت درباره ارزش شخصی بر اساس وزن بدن در این گروه ۱۰۳ درصد بیشتر گزارش شد.

همچنین نزدیک به ۷۰ درصد از کودکان ۱۲ ساله شرکت کننده در مطالعه صاحب گوشی هوشمند بودند. این آمار اهمیت بررسی پیامدهای دسترسی زودهنگام به فناوری را در دوران حساس رشد نشان می دهد.

چرا شبکه های اجتماعی ممکن است بر تصویر ذهنی نوجوانان از بدن تاثیر بگذارند؟

اوایل نوجوانی دوره ای است که افراد نسبت به ظاهر خود و قضاوت همسالان حساسیت بیشتری پیدا می کنند. در همین زمان، تغییرات جسمی دوران بلوغ نیز می تواند نگرانی درباره وزن و شکل بدن را افزایش دهد. قرار گرفتن مداوم در معرض محتوای تصویری در شبکه های اجتماعی ممکن است این نگرانی ها را تشدید کند.

برخی از محتواهای دیجیتال، بدن هایی با ظاهر ایدئال و گاهی دست نیافتنی را به عنوان معیار زیبایی معرفی می کنند. مقایسه مداوم خود با این تصاویر ممکن است باعث نارضایتی از ظاهر یا شکل گیری نگرش های ناسالم درباره غذا خوردن شود.

محتواهایی که می توانند در این زمینه اثرگذار باشند عبارت اند از:

• تصاویر و ویدیوهای ویرایش شده از بدن و چهره
• تبلیغات مربوط به کاهش وزن و تناسب اندام
• توصیه های غذایی غیرعلمی یا محدودیت های افراطی در مصرف غذا
• محتوایی که ارزش افراد را به وزن و ظاهر آن ها گره می زند

با این حال، همه نوجوانان به یک شکل تحت تاثیر این محتواها قرار نمی گیرند و نوع استفاده از شبکه های اجتماعی نیز اهمیت دارد.

آیا داشتن گوشی هوشمند باعث اختلالات خوردن می شود؟

یکی از نکات مهم پژوهش این است که ارتباط آماری مشاهده شده، رابطه علت و معلولی را اثبات نمی کند. به عبارت دیگر، نمی توان نتیجه گرفت که داشتن گوشی هوشمند به تنهایی باعث ابتلای نوجوانان به اختلالات خوردن می شود.

پژوهشگران علائم گزارش شده توسط نوجوانان را بررسی کردند، نه اینکه ابتلای قطعی آن ها به یک اختلال روان پزشکی را از طریق ارزیابی بالینی تشخیص دهند. همچنین ممکن است عوامل دیگری مانند شرایط خانوادگی، وضعیت روانی، روابط اجتماعی و نوع محتوای مصرفی در نتایج نقش داشته باشند.

از سوی دیگر، استفاده از فناوری همیشه پیامد منفی ندارد. ارتباط با دوستان، دسترسی به اطلاعات معتبر و پیدا کردن گروه های حمایتی می تواند برای برخی نوجوانان مفید باشد. بنابراین، کیفیت استفاده از گوشی و محتوایی که نوجوان دنبال می کند، در کنار سن شروع استفاده، اهمیت دارد.

والدین چگونه می توانند از سلامت روان نوجوانان محافظت کنند؟

با توجه به یافته های پژوهش، متخصصان پیشنهاد می کنند خانواده ها درباره زمان تهیه گوشی شخصی و شیوه استفاده از آن تصمیمی آگاهانه بگیرند. به تعویق انداختن دسترسی مستقل به گوشی می تواند یکی از گزینه ها باشد، اما این مطالعه به تنهایی نسخه ای قطعی برای همه خانواده ها ارائه نمی دهد.

والدین همچنین می توانند به جای تمرکز صرف بر مدت استفاده از گوشی، به تجربه نوجوان از فضای آنلاین و احساسات او درباره بدنش توجه کنند. گفت وگوی بدون سرزنش درباره ظاهر، غذا و مقایسه های اجتماعی می تواند به شناسایی زودهنگام نگرانی ها کمک کند.

اگر نوجوان به شکل مداوم از وزن خود ناراضی است، وعده های غذایی را محدود می کند یا دوره هایی از پرخوری همراه با احساس از دست دادن کنترل دارد، بهتر است موضوع با متخصص سلامت روان یا پزشک در میان گذاشته شود.

جمع بندی

پژوهش منتشر شده در ژورنال JAMA Network Open نشان می دهد داشتن گوشی هوشمند از ۱۲ سالگی با احتمال بیشتر گزارش علائم اختلالات خوردن در سال های بعد ارتباط دارد. افزایش ۴۹ درصدی احتمال گزارش این علائم تا ۱۴ سالگی، اهمیت توجه به سلامت روان نوجوانان در فضای دیجیتال را برجسته می کند.

با وجود این، یافته ها به معنای اثبات نقش مستقیم گوشی در ایجاد اختلالات خوردن نیستند. آگاهی خانواده ها، توجه به محتوای آنلاین و حمایت از نوجوانان در شکل گیری تصویر ذهنی سالم تر از بدن می توانند در کنار بررسی علمی این ارتباط، نقش مهمی در پیشگیری و شناسایی زودهنگام مشکلات داشته باشند.