ورزش یکی از مهمترین ابزارهای حفظ سلامت قلب، استخوانها و سیستم ایمنی بدن است و همواره به افراد توصیه میشود. با این حال، شواهد علمی نشان میدهند که ورزش به تنهایی همیشه باعث کاهش وزن قابل توجه نمیشود. بهویژه افرادی که انتظار دارند با دویدن، دوچرخهسواری یا فعالیتهای هوازی دیگر کالری بسوزانند و وزن زیادی کم کنند، ممکن است با نتایجی کمتر از حد انتظار مواجه شوند.
تحقیقات جدید نشان میدهند بدن انسان توانایی جبران مصرف انرژی اضافی حاصل از ورزش را دارد و در بسیاری از موارد، انرژی کمتری برای سایر فعالیتهای روزانه صرف میکند. این مکانیسم پیچیده، توضیح میدهد چرا ورزش به تنهایی اثرات قابل توجهی بر کاهش وزن ندارد و رژیم غذایی نقش حیاتی در مدیریت وزن دارد.
وقتی افراد شروع به ورزش میکنند، کالری بیشتری مصرف میشود. با این حال، برخلاف انتظار، بدن بهطور خودکار این کمبود انرژی را جبران میکند. این جبران انرژی میتواند شامل کاهش فعالیتهای فیزیکی غیرورزشی، کاهش متابولیسم استراحت یا تغییر در رفتارهای روزمره مانند کمتر راه رفتن باشد.
این مکانیسم جبران انرژی بخشی از طراحی تکاملی بدن انسان است؛ بدن تلاش میکند انرژی کل را در محدودهای پایدار نگه دارد تا از کمبود منابع در شرایط کمبود غذایی جلوگیری کند. پژوهشگران دریافتند حتی افرادی که فعالیتهای شدید هوازی انجام میدهند، ممکن است تنها بخشی از کالری سوزانده شده را افزایش دهند و در برخی شرایط هیچ تغییر محسوسی در مصرف انرژی کل مشاهده نشود.
تحلیلی از ۱۴ تحقیق روی حدود ۴۵۰ نفر توسط هرمن پانتزر و تیم دانشگاه دوک نشان داد که وقتی افراد ۲۰۰ کیلوکالری اضافی با ورزش هوازی میسوزانند، فقط حدود ۶۰ کیلوکالری آن در افزایش مصرف انرژی کل بدن منعکس میشود. حتی در افرادی که همزمان با ورزش کالری کمتری مصرف میکنند، ممکن است انرژی کل مصرفی کاهش یابد یا تغییری نداشته باشد.
این مطالعات نشان میدهند که بدن انسان به شدت نسبت به تغییرات انرژی حساس است و مکانیسمهای پیچیدهای برای محافظت از منابع انرژی خود دارد.

بر خلاف ورزشهای هوازی، تمرینات مقاومتی مانند وزنهبرداری یا تمرینات قدرتی میتوانند مصرف انرژی کل بدن را بیشتر از میزان کالری سوزانده شده در ورزش افزایش دهند. دلیل اصلی این افزایش، انرژی مورد نیاز برای بازسازی و تقویت عضلات پس از تمرین است.
در مطالعه پانتزر مشاهده شد که افرادی که ۲۰۰ کیلوکالری اضافی با وزنهبرداری سوزانده بودند، مصرف انرژی کل بدنشان حدود ۲۵۰ کیلوکالری افزایش یافته است. این موضوع نشان میدهد که نوع تمرین نقش مهمی در تأثیرگذاری بر متابولیسم و کاهش وزن دارد.
با وجود شواهد اولیه، پژوهشگران هشدار میدهند که اندازهگیری دقیق مصرف انرژی کل بدن در شرایط واقعی دشوار است و نتایج ممکن است تحت تأثیر روشهای اندازهگیری، نمونههای محدود و تفاوتهای فردی قرار گیرد. برخی مطالعات مروری نشان میدهند که متابولیسم استراحت ممکن است تحت تأثیر ورزش هوازی تغییر نکند و هنوز توافق علمی کامل وجود ندارد.
یافتههای این پژوهش نشان میدهند که ورزش به تنهایی برای کاهش وزن کافی نیست و رژیم غذایی کنترلشده نقش کلیدی دارد. ترکیب ورزش مقاومتی با رژیم متعادل و فعالیت روزانه ممکن است بهترین راهکار برای افزایش مصرف انرژی و کاهش وزن باشد.
به علاوه، ورزش هنوز مزایای گستردهای برای سلامت قلب، متابولیسم و سلامت روان دارد و نباید تنها بر پایه کاهش وزن ارزیابی شود. آگاهی از مکانیسم جبران انرژی به افراد کمک میکند انتظارات واقعیتری از ورزش داشته باشند و برنامههای متناسب با سبک زندگی خود طراحی کنند.
با وجود اینکه ورزش بخش مهمی از زندگی سالم محسوب میشود، کاهش وزن با تکیه صرف بر فعالیت فیزیکی هوازی اغلب با نتایج محدود همراه است. پدیده جبران انرژی بدن توضیح میدهد که چرا بدن ما کالری مصرف شده در ورزش را جبران میکند و بر کاهش اثر ورزش بر وزن تاثیر میگذارد.
برای دستیابی به کاهش وزن پایدار، ترکیب ورزش مناسب، به ویژه تمرینات مقاومتی، با رژیم غذایی متعادل و سبک زندگی فعال ضروری است. مطالعات آینده میتوانند به درک بهتر مکانیسمهای جبران انرژی و طراحی برنامههای شخصیسازی شده برای کاهش وزن کمک کنند.
اولین دیدگاه را شما بنویسید